X
تبلیغات
بانكيان - راه‌کارهای کاهش مطالبات معوق

بانكيان

كليات بانك

راه‌کارهای کاهش مطالبات معوق

پیشگیری از ایجاد مطالبات معوق پی خواهیم برد. تجربیات نشان می‌دهد که در تخصیص منابع نظام بانکی آنجا که وجوه به فعالیتهای واقعی اقتصادی تزریق گردیده منجر به مطالبات معوق نشده است. حتی اگر مطالبات سررسید شده باشند نیز در اینگونه موارد تعیین تکلیف شده و منافع بانک، آبروی کارگزاران نظام بانکی و سرمایه‌گذاری سرمایه‌گذاران طرحها و فعالیتها به خطر نیافته است.

2.نقش محوری مسئولین شعب

در راهکارهای اعلام شده کمیته اصلاح رفتار سیستم بانکی که از طریق بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در جراید منتشر گردید به پیگیری و وصول مطالبات از طریق مذاکره، مساعدت، استمهال و یا اقدام قانونی و حقوقی تأکید  و مسئولیت کار  متوجه هیئت مدیره و مدیران عامل بانکها شده است. اما توجه به این نکته حائز اهمیت است که در درون سازمان بانکها مسئولین شعبه که بار سنگین مطالبات متوجه آنان می‌باشد نقش محوری و کلیدی دارند. از همان زمانی که حکم مسئولیت یک رئیس شعبه در دبیرخانه یا دفتری در حال نگارش یا تایپ است پروژه مطالبات معوق آن شعبه کلید خورده است. بنابراین دقت در انتخاب مسئولین شعب از مهمترین و سرنوشت سازترین راهکارهای پیشگیری از ایجاد مطالبات و همچنین از مهمترین ابزارهای وصول مطالبات بانکها می‌باشد.در این ارتباط باید هم ارشدیت و هم صلاحیت افراد را در شناسایی، انتخاب و سپردن مسئولیت سنگین امانتهای مردم مورد توجه قرار داد.

حضرت علی (ع) به مالک اشتر می‌فرمایند : برای هر کاری از کارهای اجتماعی، سیاسی، اقتصادی خود مدیر و رئیسی  را برگزین که دارای دو ویژگی باشد:

1- بزرگی و عظمت کار او را ناتوان و مغلوب نسازد

 2- زیادی کار و تراکم آن او را پریشان و رنجور ننماید.

همچنین امام صادق (ع) می‌فرماید : «کسی که امری از امور مسلمانان را متولی و مسئول گردد سپس از عهده انجامش برنیاید وضایع کند خداوند متعال نیز او را از رحمت خود محروم می‌گردند.»

3.مطالبات معوق و مدیریت زمان

در پیگیری و وصول مطالبات ، وقت و مدیریت زمان نقش مهمی برعهده دارد بدهکارانی که نمی‌خواهند (نه کسانی که نمی‌توانند) بدهی خود را با بانکها تسویه کنند. بخوبی مدیریت زمان را در مقابله با اقدامات بانکها می‌شناسند. با تفاوت نرخ بهره در بازار غیر مشتکل پولی با رسمی و نرخ سود بانکها آشنایند. تورم و ارزش زمانی پول را می‌فهمند و محاسبه ‌گر هستند و می‌دانند که حتی اگر جریمه تأخیر نیز به اصل بدهی و سود آنان اضافه شود بازهم سر بانکها کلاه رفته است. لذا بانکداران باید در مواجعه با اینگونه افراد فرصت طلب زمان را از دست ندهند و از راهکارهایی که برای وصول مطالبات وجود دارد در کوتاهترین زمان ممکن استفاده نموده و امانتهای مردم را به جایگاه واقعی خود برگردانند.

حضرت علی (ع) می‌فرمایند: « ای مالک کار هر روز را همان روز انجام بده چون برای هر روز کاری مخصوص است».

همچنین امام صادق (ع) می‌فرماید : « برای هر روز کار همانروز را انجام بده که رعایت این روش مایه رشد تو خواهد بود».

4.مطالبات معوق و مذاکره

سعه‌صدر را ابزار مدیریت نامیده‌اند حوصله، صبر رمز موفقیت کمیته وصول مطالبات شعب در پیگیری و وصول مطالبات است یک مذاکره علمی و فنی همراه با شنیدن (با گوش کردن تفاوت دارد) دقیق سخنان بدهکاران و بررسی کامل راهکارهای پیشنهادی آنان از دهها اقدام دیگر در وصول مطالبات بانک موفق‌تر خواهد بود.

برخی از کارکنان مسئول در بانک هنگامی که بدهکار پیشنهادی در رفع مشکل مطالبات معوق می‌دهد گویی کفر می‌شنوند و بدلیل عدم مطابقت پیشنهاد بدهکار با مقررات و ضوابط و بانکی برآشفته شده و بنای مذاکره را بر هم زده و اغلب کار به تهدید و ناراحتی و خروج بدهکار از دسترس بانک می‌کشد. (البته مسئولین شعب نیز تا حدودی حق دارند زیرا سالها تلاش و زحمات خود را در خطر تخریب می‌بینند) اما باید به این  نکته ظریف توجه کنیم که بسیاری از قوانین و مقررات و ضوابط در گذشته وجود نداشته‌اند و خارج از ضوابط و مقررات شناخته  می‌شدند با ارائه پیشنهادهای افراد ، بسیاری از ناممکن‌ها ممکن شده و در قالب قوانین و مقررات و ضوابط درآمده‌اند و بسیاری از قوانین و مقررات و ضوابط نیز به علت ناکار آمدی، ضعف و خشکی تغییر نموده و یا از بین رفته‌اند. مسئله آشکار و به روز این موضوع بحث تعیین تکلیف بخشی از مطالبات معوق با اعطاء تسهیلات جدید است که اخیراً مقامات عالی بانکی کشور به آن اشاره نموده‌اند. اما قبل از این اعلام رسمی اکثر مسئولین شعب جرات وارد شدن به این موضوع را نداشتند چون امکان تخریب پرونده های کاری آنان وجود داشت (البته فعلاً نیز این احتیاط وجود دارد) هر چند همه بخوبی می دانستند و می‌دانند که به هر حال یکی از راهکارهاهمین است که حداقل واحدهای فعال که گرفتار مطالبات هستند با اعطای تسهیلات (و البته با وثایق محکم تر وجدید ) امکان نجات برایشان فراهم خواهد شد.

به طور خلاصه می توان جهت وصول مطالبات اینگونه بیا ن نمود که :

اعمال مدیریت موثر ریسک،‌ حد‌اکثر استفاده از اطلاعات واحدهای بررسی‌های اقتصادی و مالی بانک‌ها، نظارت در همه ابعاد به عنوان مهمترین رکن، رعایت تنظیمات و استانداردهای قراردادها، توجه به اصول هفتگانه 7C،‌ طراحی سیستم رتبه بندی و اعتبارسنجی مشتریان، افزایش کمی و کیفی نیروی انسانی،‌ گسترش اخلاق حرفه‌ای در بانک‌ها و افزایش مسئولیت پذیری در سطح شعب و تصمیم گیرندگان اعتباری و به کار گیری بیمه‌های اعتباری نقش مؤثری در کاهش مطالبات معوق دارد.

اعطای اختیارات قانونی در امر پیگیری و اجرای مفاد قراردادها و وصول مطالبات به بانک‌ها، ایجاد کمیسیون‌های پیگیری و وصول مطالبات و تعامل دائمی با کمیته اعتبارات، تامین سازمان و نیروی انسانی کافی و با انگیزه برای پیگیری و وصول مطالبات.

 بازبینی‌های لازم در قراردادها و در صورت لزوم تحکیم وثیقه از جمله راهکارهای پیگیری وصول مطالبات فعلی تلقی می‌شود.

هم‌‌چنین ضرورت فرهنگ سازی مناسب در خصوص وجوب بازپرداخت دیون، ایجاد دادگاه‌های تخصصی ویژه رسیدگی به پرونده‌های بانکی، ایجاد و استفاده از شرکت‌های مخصوص برای وصول مطالبات معوق بانک‌ها.

رعایت بهداشت اعتباری و انضباط مالی و پولی چه از ناحیه بانکها و موسسات پولی و دولت محترم ، برای هر پرونده و مشتری با لحاظ نمودن جمیع جهات و شرایط اقتصادی، اجتماعی و جغرافیایی خاص خود تصمیم مقتضی را گرفت.

 از فشارهای غیرمنطقی و غیرعملی دوری جست و جای آخرین راهکارها را با اولین راهکارها جابجا نکرد. همین جاست که ظرافت کار جلوه می نماید و لازم است که این کار کاملاً حرفه ای و فنی به دست اهل آن سپرده شود چرا که در غیراین صورت تبعات بسیار ناگوارتری را به همراه خواهد داشت و به جای حل ریشه ای و اساسی مسئله تنها صورت مسئله را تغییر خواهد داد و بیم آن می رود که فشار غیرمنطقی و ناکارآمد به بانکها و موسسات از سوی سایر ارگانهایی که از دور دستی بر آتش دارند به جای وصول مطالبات احتمالاً به بازسازی مطالبات منجر شود و مشتریان نیز راههای دیگری را ترجیح دهند که تبعات بسیار وحشتناک تری را برای کشور در آینده به همراه خواهد داشت
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و چهارم آبان 1390ساعت 23:30  توسط اميد  |